شناسایی و کنترل پسیل زیتون

آفت پسیل یا عسلک زیتون به نام آفت برفك هم شناخته مي‌شود. در ايران آلودگي شديد آفت در مناطقي از باغات مشاهده مي‌شود كه با توجه به عدم كنترل مطلوب و به موقع در زمان فعاليت، عملكرد درخت كاهش مي‌يابد.

پسیل زیتون و یا در اصطلاح عامه عسلک زیتون به نام آفت برفك هم شناخته مي‌شود. در ايران آلودگي شديد آفت در مناطقي از باغات مشاهده مي‌شود كه با توجه به عدم كنترل مطلوب و به موقع در زمان فعاليت، عملكرد درخت كاهش مي‌يابد.

زیتون (به انگلیسی: Olive) و با (نام علمی: Olea europaea) شامل تقریباً ۲۰ گونه درختان کوچک از خانواده زیتونیان بوده و در جهان کهن از حوزه دریای مدیترانه، شمال آفریقا، جنوب شرقی آسیا، شمال تا جنوب چین، اسکاتلند و شرق استرالیا پراکندگی گسترده‌ای داشته‌اند. آن‌ها همیشه سبز دارای برگ‌هایی کوچک و یک‌پارچه هستند که روبروی هم قرار گرفته‌اند. میوه این گیاه یک شفت است.

محل انتشار پسیل زیتون :

اين آفت در برخي نقاط كشور مانند استان گيلان، زنجان، كرمان، فارس و کرمانشاه، جیرفت و …. گزارش شده است. اما در خیلی از مناطق کشور در حال توسعه هست به گونه ای که خود من تقریبا هر جا که زیتون دیدم پسیل زیتون هم مشاهده کردم.

نحوه خسارت:

گاهي زير درختان زيتون به واسطه آلودگي شديد كاملا سفيد شده و باغداران رغبتي به مبارزه آفت نشان نمي‌دهند. اين آفت با مكيدن شيره گياهي باعث ريزش گل آذين و كاهش قابل توجه جوانه‌هاي گل وكاهش تلقيح گل مي‌گردد و نه تنها سبب كاهش تشكيل ميوه مي‌شوند بلكه باعث ريزش ميوه‌هاي جوان نيز مي‌شود.

علائم :

پسیل زیتون

علائم آفت پسیل یا عسلک زیتون

پسيل زيتون در اوايل بهار مصادف با رويش شاخه‌هاي جوان و بازشدن گل‌هاي زيتون بيشترين خسارت را باعث مي‌شود. در اين زمان حشره با ترشح مواد مومي سفيد رنگ در محل اتصال شاخه‌ها و روي خوشه‌هاي گل، به راحتي شناخته مي‌گردد.

خسارت جانبی:

عسلك دفع شده توسط اين حشره موجب رشد قارچ و تجمع گرد و خاك مي‌گردد. اين تجمع مانع كربن‌گيري و نيز تلقيح گل‌هاي زيتون مي‌شود به طوري كه گل‌هاي درختان آلوده به شدت مي‌ريزند و به ندرت ميوه روي آنها تشكيل مي‌گردد.

علت گسترش سریع:

اگرچه پسيل زيتون سال‌هاست که خسارت می‌زند ولی متاسفانه به علت عدم آشنايي باغداران با روش هاي صحیح كنترل آن، سال به سال بر دامنه گسترش و خسارت آن افزوده شده است.

زيست شناسي پسیل زیتون:

پسیل زیتون

نسلهای مختلف پسیل زیتون

زمستان گذراني:

آفت پسیل یا عسلک زیتون به صورت حشره كامل زمستان‌گذرانی می‌کند كه در پناهگاه‌هاي مختلف روي درختان زيتون اتفاق مي‌افتد. حشرات كامل زمستان‌گذران، ماده‌هاي بارور مي‌باشند كه در اوايل بهار با افزايش دما شروع به فعاليت و تغذيه از شیره‌گياهي مي‌نمايند. اين آفت مكنده بوده و با تغذيه از شيره‌گياهي، توليد عسلك مي‌كند و باعث جذب گرد و خاك و ممانعت از تنفس و فتوسنتز برگ مي‌شود.

پس از تكميل تغذيه، اين حشرات اقدام به تخم‌ريزي مي‌نمايند. حشرات نسل جديد از اين تخم‌ها حاصل مي‌شوند.

خسارت اصلي در طول فصل زراعي مربوط به اين حشرات و نتاج احتمالي آن‌هاست كه با تغذيه از شيره‌گياهي باعث ضعف عمومي، ريزش گل، ميوه و برگ، كمي رشد ميوه‌ها و كاهش عملكرد  مي‌گردد.

ترشح عسلك و رشته هاي مومي توسط اين آفت از يك طرف به علت جذب گرد و خاك و هم‌چنين ایجاد شرایط رشد قارچ فوماژين مانع رسيدن نور به برگ‌ها مي شود و عمليات فتوسنتز را دچار اختلال مي‌كند و از طرف ديگر ممكن است باعث جذب بيشتر اشعه خورشيد شده و گياه‌سوزي را به دنبال داشته باشد.

تعریف نسل:

به مراحل مختلف زندگی حشرات از مرحله تخم تا حشره کامل یک نسل می‌گویند. (تخم، پوره، حشره کامل)

تعداد نسل:

آفت پسیل یا عسلک زیتون در مناطقي مانند طارم استان زنجان يك نسل در سال دارد ولي در نواحي ديگر بيشتر از يك نسل دارد. در جيرفت روي ميزبان‌هاي وحشی به صورت محدود مشاهده و گزارش گرديده است .در خارج از ايران ۶-۱ نسل در سال براي اين آفت گزارش شده است .

نحوه کنترل و مبارزه با پسیل زیتون:

کنترل تلفیقی پسیل زیتون

کنترل تلفیقی عبارت است از به کارگیری روش‌های مختلف برای کنترل آفت

هرس:

هرس بهاره با توجه به‌اينكه در مواردي هرس پاييزه توصيه مي‌گردد. اما اين روش فاقد اثر مي‌باشد، چرا كه در پاييز حشرات كامل آماده زمستان‌گذراني در روي درخت پناه گرفته‌اند و با قطع و هرس شاخه‌ها، اين حشرات به لحاظ داشتن قدرت پرواز، جابجا مي‌شوند در حالي كه در هرس بهاره، عمدتا در مرحله تخم قرار داشته و بخش عمده آفت دچار تلفات مي‌شوند .

همچنین حذف پاجوش‌ها و نرك‌ها در تابستان، پاييز و زمستان نیز توصيه مي‌گردد.

روغن‌پاشي

روغن‌پاشي (روغن هاي امولسيون شونده) در بهمن‌ماه به نسبت دو درصد و در صورت نياز به تکرار آن در اسفند ماه به نسبت يك درصد.

تغذیه

تغذيه گياهي و تقويت درختان چه به صورت مصرف كودها و مواد‌آلي و چه به صورت كودهاي شيميايي.

استفاده نامتعادل و بیش از حد از کودهای ازته سبب نرم شدن بافت گیاهی و رقیق شدن شیره نباتی گشته و باعث افزایش جمعیت، زادآوری و خسارت پسیل زیتون می‌گردد.

استفاده متعادل و درست از کودهای حاوی سیلیس، پتاس و کلسیم با افزایش غلظت شیره‌گیاهی، تقویت دیواره سلولی و ضخیم‌تر و خشبی‌تر شدن بافت‌های گیاهی به افزایش مقاومت و تحمل گیاه کمک کرده و در نتیجه تغذیه، زادآوری و به طبع آن خسارت پسیل زیتون کاهش می‌یابد.

مطالب مرتبط:
بیماریها و آفات گیلاس
همه چیز درمورد سرخرطومی گیلاس

آبياري

آبياري منظم و كافي جهت كمك به دريافت مواد غذايي و جلوگيري از تنش‌هاي آبي و غذایی

مبارزه‌ شیمیایی

همیشه گفتم مبارزه شیمیایی آخرین راه کنترل آفت هست. چرا که با برهم‌زدن تعادل محیط زیست و عوارضی که ایجاد می‌کند در طولانی مدت به محیط زیست و سلامت آن لطمه می‌زند.

با شناختی که از این آفت پیدا کردیم در ابتدا می‌باید با رعایت موارد ذکر شده مانع افزایش جمعیت و خسارت آفت شویم.

اما در صورت افزایش جمعیت و طغیان آفت تا حد امکان از سموم گیاهی مثل تنداکسیر به نسبت 2 در هزار و یا پالیزین به نسبت 2 در هزار استفاده شود.

و در صورت عدم نتیجه برخي از سموم شیمیایی جهت مبارزه با اين آفت توصيه شده‌اند مانند اتريمفوس به نسبت 1/5 در هزار، مالاتيون 2/5-2 در هزار، ديازينون 2 در هزار، کنفیدور 1 در هزار، استامی پراید 1 در هزار

لازم به توضيح است كه در آزمايشات به عمل آمده سم اكامت (اتريمفوس) به همراه روغن به نسبت يك در صد در بهمن و اسفند بيشترين كار ایي و اثر را روي اين آفت داشته است.

ضمنا سمپاشی باید با فشار زیاد باشد تا پوره‌های زیر تارها از بین بروند.

البته سمپاشی باید به اندازه و در زمان مناسب انجام شود سمپاشي‌هاي بي رويه باعث نابودي دشمنان طبیعی این آفت خواهد شد. لذا سمپاشي‌ها بايستي در اواخر زمستان متمركز شود كه فعاليت اين عوامل مفيد در حداقل ممكن است.

همچنين در طول فصل زراعي وجود ترشحات مومي و عسلك مانع رسيدن مقدار كافي سم به هدف مي‌شود به همين علت از سمپاشي هاي بهاره و تابستانه نتيجه کافی بدست نمي‌آيد.

مبارزه بیولوژیک

حشرات مفید در کشاورزی
حشرات مفید در کشاورزی

کفشدوزک از معروفترین حشرات مفید

مبارزه بیولوژیک با کمک دشمنان طبيعي آفت پسیل زیتون که در ميان آن‌ها كفشدوزك‌ها، بالتوري‌ها، مگس‌هاي سيرفيده و عنكبوت‌ها را می‌توان نام برد.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.